Notice: Undefined index: HTTP_ACCEPT_LANGUAGE in /biblio/Session_Class.php on line 185
 Turystyka Gniezno
Powrót

Nowa wystawa w Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy - Skarby średniowieczne Wielkopolski


Wystawa ?Skarby Średniowieczne Wielkopolski? prezentuje zjawisko średniowiecznych srebrnych skarbów deponowanych w ziemi, a zawierających przede wszystkim monety i biżuterię nadzwyczajnej urody, powstałą przy użyciu skomplikowanych technik złotniczych, takich jak filigran czy granulacja.

Widz będzie miał możliwość zobaczyć w jednym miejscu reprezentatywny wybór przedmiotów z 58 skarbów (łącznie blisko 2 tysiące zabytków) - znalezisk pochodzących ze zbiorów blisko 20 instytucji całego kraju nigdy w takiej ilości nie pokazywanych.

Najdawniejsze depozyty na terytorium szeroko pojętej Wielkopolski zostały schowane w ziemi najprawdopodobniej w pierwszej połowie X wieku, w trakcie formowania się zrębów państwowości. W najwcześniejszych skarbach, obok biżuterii, znajdujemy jedynie monety pochodzące ze Wschodu ? arabskie dirhemy oraz nieliczne bizantyńskie. Wraz z przyjęciem chrztu przez Mieszka I (966 r.) następuje napływ monet zachodnioeuropejskich, głównie denarów niemieckich, co znajduje w krótkim czasie odzwierciedlenie w składzie skarbów, a po dzień dzisiejszy jest dowodem tysiącletnich związków Polski z kulturą materialną Europy Zachodniej.

Już pierwsi Piastowie wybijali własne monety powstałe w oparciu o zachodnioeuropejski denarowy system pieniężny. Jednak pieniądz rodzimy stał się znaczącym składnikiem depozytów w wieku XII, by dopiero w wieku XV zapewnić sobie przewagę liczebną. Były to już monety groszowe, powstałe w wyniku reformy przeprowadzonej przez króla Kazimierza Wielkiego. Są one bardzo dobrym przykładem służącym pokazaniu zjawiska inflacji ? wszak początkowo grosze stanowiły jednostkę srebrną najbardziej, a obecnie ? najmniej wartościową i do tego pozbawioną cennego kruszcu.

W skarbach doby wczesnego średniowiecza ukrywano prawie zawsze również biżuterię. Niekiedy jest ona odnajdywana w całości i wtedy można domniemywać, że należała do ?dobrze zabezpieczonych? precjozów żony właściciela skarbu. Z reguły jednak biżuteria dociera do nas w postaci uszkodzonych ozdób lub srebrnego złomu. Nadzwyczaj rzadko znajdowana jest biżuteria i monety wykonane ze złota.

Po dziś dzień nie rozstrzygnięte pozostaje zagadnienie przyczyn powierzania depozytów kruszcowych ziemi. Równie prawdopodobne są względy ekonomiczne - ziemia spełniała dzisiejszą rolę ?banku?, jak i te związane z praktykami magicznymi.

Obok kilkudziesięciu znalezisk gromadnych odkrytych na terenie Wielkopolski, a sprowadzonych na wystawę niemal z całego kraju, pokazane są także skarby w znaczeniu unikalnych przedmiotów o najwyższej wartości. Za takie uważa się odkryte przede wszystkim w grobach przedmioty takie jak kompletne naszyjniki, kolie, pierścionki, kaptorgi ? schowki na amulety czy wyjątkowo rzadkie monety pochodzące z różnego rodzaju znalezisk - jak denar z imieniem Mieszka, grosz krakowski Kazimierza Wielkiego.

Ekspozycja ukazuje skarby w ciągu chronologicznym, dzięki czemu łatwo można zauważyć zmiany jakim podlegały w miarę upływu czasu. Niewielkim, ale licznym zabytkom towarzyszą ich powiększenia fotograficzne umożliwiające bliższy ogląd, ponadto można zapoznać się z ze średniowiecznymi ilustracjami pracy warsztatów menniczych i roli pieniądza w życiu ówczesnych ludzi. Wystawę urozmaicą sceny rekonstruujące prace związane z powstawaniem pieniądza w dawnych wiekach oraz jego użyciem, a także ukrywaniem.

Czas trwania wystawy: 22 maja - 31 października 2010 r.
Miejsce eksponowania: siedziba główna Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy, Dziekanowice 32

Źródło: Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy



25 Maj 2010